Target training

Cetacea in gevangenschap hoeven niet te jagen. Toch beschikken zij over een hoge intelligentie en een hoog energievermogen dat in het wild vooral wordt gebruikt (en verbruikt) om te jagen. Bij jagen wordt natuurlijk meer dan alleen lichamelijke inspanning gebruikt, de dieren maken ook gebruik van jachttactieken en calculatie. Hierdoor is het noodzakelijk de dieren in gevangenschap toch genoeg verrijking te kunnen bieden, zowel lichamelijk als mentaal. Dit gebeurt in de vorm van voedselverrijking, omgevingsverrijking, speelgoed en ook training.

Door de uitzonderlijke intelligentie en het probleem-oplossend vermogen van cetacea zijn ze vrij makkelijk en vrij snel te trainen vergeleken met de meeste andere dieren. Sommige soorten kunnen meer dan 50 verschillende gedragingen leren gekoppeld aan een uniek handgebaar. Dit kan zowel lichamelijke verrijking zijn (zoals het maken van sprongen) die bijdraagt aan het behouden van de conditie tot mentale verrijking (zoals het oplossen van puzzels). Het trainen van een zeezoogdier wordt in alle gevallen bereikt met de zogeheten "Positive Reinforcement" methode. De meest bekende vorm van deze methode is de "clickertraining". Het basisprincipe van deze methode is het dier belonen voor gewenst gedrag. Bij ongewenst gedrag wordt het dier genegeerd in plaats van gecorrigeerd of gestraft. Het doel van de training is dat een dier gewenste gedragingen vertoond zonder negatieve ervaringen zoals stress, angst of agressie.

Omdat het dier alleen positieve of neutrale prikkels ervaart tijdens deze training is de methode erg succesvol en kan het worden gebruikt op honderden soorten dierentuindieren waaronder zowel zoogdieren, vogels, reptielen, vissen en zelfs insecten! Wanneer de training begint zal eerst een positief signaal worden aangeleerd. In het geval van zeezoogdieren is dit vrijwel altijd een fluitsignaal. Trainers en verzorgers dragen een fluitje met een hoge frequentie, enigzins te vergelijken met een fluitje gebruikt voor hondentraining. Het dier leert dat na de fluittoon iets positiefs volgt. Een makkelijke beloning is voedsel (aangezien voedsel vrijwel altijd positieve gevoelens oproept bij dieren), maar dit is zeer zeker niet altijd het geval. Cetacea worden ook vaak beloond met een speeltje, ijsklontjes, gelatine, waterstralen of een enthousiaste reactie van de verzorger (gelijkend als bij hondentraining). Een trainingsessie kan zelfs volledig bestaan uit deze zogenaamde 'Secundary Reinforcement' beloningen.

Vaak wordt het dier geleerd om een "target" aan te raken. Dit is vaak een steel of stok met aan het einde een grote knop met een opvallende kleur. Wanneer het dier de knop aanraakt krijgt het een beloning. Wanneer het dier dit begrijpt kan het geleerd worden de target te volgen. Hierdoor kun je het dier bijvoorbeeld omhoog laten komen uit het water of een cirkel laten draaien. De laatste stap is om de gewenste gedraging te belonen en er uiteindelijk een handgebaar aan te koppelen. Ook de target wordt bij veel verschillende dieren gebruikt.