Hoe is het nu met Dolly en Donna?  

Inleiding 

Vandaag twee bekende gezichten! De halfzusjes Dolly en Donna! Deze twee dames zijn beiden in 2007 geboren in de dierentuin van Duisburg. Op 5 mei 2014 zijn ze samen verhuisd naar Tiergarten Nürnberg. Ik bezocht ze daar al eens eerder in 2018. Ik schreef al twee maal eerder over deze dierentuin, dus ik ga proberen niet te veel in herhaling te vallen en vooral te schrijven over Dolly en Donna. De dierentuin van Nürnberg, (Nederlands: Neurenberg) is een heel interessante dierentuin en de enige faciliteit naast Zoo Duisburg die dolfijnen houdt in Duitsland. Veel dolfijnen die nu in Dolfinarium Harderwijk leven (Joker, Nemo en Nando) of hebben geleefd (Nynke, Anke, Naomi, Kai) leefden ook in Tiergarten Nürnberg of zijn daar geboren. Tiergarten Nürnberg opende in 1912 op het terrein van de voormalige landententoonstelling uit 1906. De dierentuin wilde Tierpark Hagenbeck in Hamburg imiteren door natuurlijke omgevingen te maken voor de dieren in plaats van simpele traliekooien.  In 1934 moest de dierentuin wijken voor de aanleg van de Reichsparteitagsgelände. De dierentuin werd verplaatst naar een kenmerkend, heuvelachtig gebied met rood zand in de buurt van Schmausenbuck en werd bijna 70 hectare groot. In februari 1939 werd de oude dierentuin gesloten en in mei 1939 werd de nieuwe dierentuin geopend. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden veel gebouwen en verblijven vernietigd door luchtaanvallen. Pas in de jaren 1950 was alles weer opgebouwd. In 1971 opende het dolfinariumgebouw, dat nu alleen nog dient als achter de schermen gedeelte. De dierentuin staat bekend om de vele zeldzame en bedreigde diersoorten en dieren die je niet overal kunt zien zoals de harpij arend, lamantijn en Sumatraanse Orang Utan. Het is zeker de moeite waard om deze dierentuin te bezoeken, maar het is wel een behoorlijke trip vanuit Nederland, als je met de auto reist is het aan te raden om een combinatie te doen van verschillende dierenparken die op de route liggen en minimaal één overnachting, gezien de ligging kom je vanuit Nederland langs verschillende andere interessante dierentuinen.

Het Delphinarium van Nürnberg werd gebouwd in 1971. Het was hiermee één van de eerste Europese dolfinaria. De eerste dieren die naar het delphinarium kwamen waren de tuimelaars Eva en Andrea vanuit Societe Biologique de Caraibes in Curacao, Marina en Calypso uit Spanje en de mannetjes Max, Moritz en Moby uit Zoo Duisburg.  Moby en Eva hebben nog heel lang in Nürnberg geleefd en veel jongen gekregen. Deze jongen en hun nakomelingen leven vandaag de dag nog steeds in veel Europese dierenparken. Eva is in 2009 overleden en Moby overleed in 2018. Hij was toen de oudste mannetjesdolfijn ter wereld op een leeftijd van 58 jaar oud! Een enorme leeftijd voor een dolfijn. Hij heeft 48 jaar lang in de dierentuin geleefd. Zij zijn de stamvader en moeder van vele dolfijnen in Europese dolfinaria. Tot en met 2011 leefden de tuimelaars van het park in het oude, originele dolfinariumgebouw. Vandaag de dag leven zij in de Dolphin Lagoon, een buitenverblijf dat geïnspireerd werd door de Dolfijnendelta in het Dolfinarium. Al toen het Dolfinarium in Harderwijk in 1997 de Dolfijnendelta opende werd er in Nürnberg gedacht aan soortgelijke plannen, het oude dolfinariumgebouw was namelijk op dat punt al redelijk gedateerd. Dit plan ging uiteindelijk in de ijskast. In het oude dolfinariumgebouw, bestaande uit twee delen werden onder andere shows en presentaties gegeven. Ook werd er veelvuldig gewerkt met dolfijntherapie voor kinderen met een beperking als project van de Universiteit van Würzburg . Het eerste gebouw diende vooral voor shows en publiek, het tweede gebouw werd voor onderzoek, therapie en fok gebruikt. Dit gebouw bestaat nog steeds en is toegevoegd aan de totale leefruimte voor de dolfijnen, maar is niet meer toegankelijk voor het publiek. Er werden naast tuimelaars ook Californische zeeleeuwen gehouden. Rond het jaar 2000 werd gekeken hoe realistisch het was om een grote lagune te realiseren. Het project werd bekend als "Lagoon 2000". Het project liep echter in alle stadia grote vertragingen op en werd eind 2004 omgedoopt tot simpelweg "Dolphin Lagoon". Vanaf het begin was er sterke kritiek op het project vanuit individuele dierenwelzijnsorganisaties, die (ondanks dat dit een verbetering zou zijn qua leefruimte en omgeving voor de dolfijnen) niets zagen in het plan en fel protesteerden. Tijdens de bouw van de lagoon kwamen verschillende bouwgebreken aan het licht. Met name het zout water dat uit de bassins lekt, was een probleem. Dit bracht namelijk de omliggende bodem in gevaar. Na vele vertragingen en tegenslagen werd de Lagoon dan uiteindelijk toch geopend in juli 2011.

                                                            Dolly & Donna

Dolly en Donna waren de eerste baby dolfijnen die ik echt bewust heb meegemaakt in mijn Duisburg tijd. Dolly is de oudste van de twee halfzusjes en is geboren op 4 augustus 2007. Het nieuws van haar geboorte was zeer groot en trok veel belangstelling. De laatste jonge dolfijn die voor haar in Duisburg werd geboren was het mannetje Duke in 2001, hij overleed helaas in 2003 na het eten van verontreinigde vis. Hiervan was het park zo geschrokken dat ik me nog kan herinneren dat ze een hele tijd de koppen van de vissen moesten verwijderen en weggooien. (Er werd namelijk gedacht dat de verontreiniging zich concentreerde in de kop van de vis). Dolly's ouders zijn Ivo en Delphi, zij leven allebei nog steeds in Duisburg. Dolly was een echte publieksfavoriet vanaf het begin. Donna werd vervolgens geboren op 17 september 2007. Haar ouders zijn Ivo en Pepina. Ook Pepina leeft nog steeds in Duisburg. Dolly & Donna zijn dus halfzussen en echt samen opgegroeid. Ik heb ontzettend mooie en leuke herinneringen aan die tijd en hoe speels de jonge dolfijntjes waren. Ik heb heel veel met ze gespeeld en misschien wel duizenden foto's van ze zowel voor als achter de schermen. Het waren toen echt mijn favoriete diertjes. Ze hadden allebei ook een heel ander karakter. Dolly was veel nieuwsgieriger en speelser (soms zelfs een beetje stout!) en extravert, terwijl Donna wat terughoudender was en wat meer de kat uit de boom keek. In 2018 bezocht ik dames al eens en zag ik ze stralen in de "Dolphin Lagoon" . Nu had ik echter ook de kans om ze van veel dichterbij te zien in het oude dolfinariumgebouw. Ze zijn echt ontzettend gegroeid en echt volwassen geworden! Het blijft heel raar om te zien dat ze zo ontzettend zijn gegroeid terwijl ze in je hoofd nog steeds 'de baby's' zijn. Het zijn nu echt volwassen vrouwtjesdolfijnen. Hun karakters zijn nog steeds ongeveer hetzelfde. Ik had verschillende langdurige interacties met ze en Dolly is nog steeds het meest speelse dier met hele sterke mimiek. Donna was ook heel erg geïnteresseerd, maar observeerde vooral. De halfzusjes zijn nog steeds heel erg close en zwemmen eigenlijk altijd samen, ook worden ze vaak samen getraind. Ze zijn op het oog heel makkelijk uit elkaar te houden door dezelfde kenmerken die ze vroeger ook hadden; Dolly is veel groter en forser gebouwd. Haar kop en nek zijn veel grover dan de fijne snuit van Donna. Ook heeft Dolly nog steeds een kenmerkend litteken over haar oog lopen, deze had ze als kalf al en maakte het zo dat we haar liefkozend 'scarface' noemden in Duisburg. Ze zijn ook echt allebei het evenbeeld van hun moeders in Duisburg.

                                                                  Dolfijnengroep

Wat interessant is aan de dolfijnengroep van Tiergarten Nürnberg is dat deze volledig uit vrouwtjes bestaat. Er leven zeven tuimelaars van verschillende leeftijden; Jenny is de oudste en kwam vanuit Connyland naar Nürnberg in 1991. Sunny werd geboren in Heidepark Soltau in 1991 en kwam vanuit daar naar Nürnberg in 2005. Nynke kwam vanuit Dolfinarium Harderwijk naar Nürnberg in 1985. Van 2008 tot 2018 kwam Nynke tijdelijk terug naar Harderwijk om daar jongen te krijgen de kraamzorg te leren van de groep in Harderwijk. Ze kreeg daar twee jongen; Kai en Zoë. Ze keerde op 10 Oktober 2018 terug samen met haar zoon Kai. Kai leeft inmiddels in Rancho Texas, waar ik hem heb bezocht en recentelijk ook een blog over schreef. Dan is er nog Nami, zij werd op 31 Oktober 2014 geboren in Tiergarten Nürnberg. Haar moeder is Sunny en haar vader is Noah, die samen met Kai naar Rancho Texas verhuisde. Als laatse zijn er Dolly, Donna en Dörte. Alledrie gekomen vanuit Zoo Duisburg. Dolly en Donna kwamen in 2014 naar Nürnberg en Dörte volgde in 2023, zij is de volle zus van Dolly. Hoewel mannengroepen behoorlijk veel voorkomen in dolfinaria, (iets wat in de natuur ook veel voorkomt) zijn vrouwengroepen heel zeldzaam. In het verleden focuste Tiergarten Nürnberg wel op het fokken van tuimelaars, zij stuurden zelfs wat vrouwtjes naar Harderwijk om de kraamzorg te leren. Tegenwoordig ligt dit anders en hebben zij de laatste mannelijke dieren verhuisd. Joker kwam op 14 juni 2013 al naar het Dolfinarium. Arnie verhuisde op 14 november 2016 naar Zoomarine Portugal en Noah en Kai verhuisden naar Rancho Texas op 26 november 2016. Eerder werd hier kritiek op geuit aangezien Nürnberg nu zo'n groot verblijvencomplex heeft zou het 'zonde' zijn om dit niet te gebruiken voor fok of een grote familiegroep en als zij dan echt geen focus meer wilden leggen op het fokken van tuimelaars, waarom dan geen mannengroep houden? Dat is natuurlijker en over het algemeen is er altijd een groter overschot aan mannelijke dieren dan vrouwelijke dieren als het om plaatsing in andere parken gaat. De laatste dolfijn die in Nürnberg werd geboren is dus Nami en het ziet er naar uit dat er geen dolfijnen meer bij gaan komen. Momenteel loopt er sowieso een pauze op het fokken van tuimelaars in Europese dierenparken aangezien de populatie stabiel is en er recentelijk ook meerdere parken gesloten zijn of gestopt zijn met het houden van tuimelaars. Om over-populatie tegen te houden is er dus gekozen om momenteel niet actief te fokken met deze soort. Het is in ieder geval eens wat anders om een groep tuimelaars te zien die alleen uit vrouwtjes bestaat! Het is een zeer stabiele en hechte groep dieren, Ze leven in een groot en prachtig verblijvencomplex en ik heb een training mogen zien in het oude gebouw. De training zijn actief, high energy met veel lichamelijke gedragingen. De dieren zijn heel actief en alert tijdens deze trainingen. Ook hadden zij regelmatig verrijking in de vorm van ballen en ander speelgoed.