Attica Zoological Park 
Inleiding
Attica Zoological Park, in de volksmond ook wel Attica Park genoemd, is een particuliere dierentuin in de stad Spata. Dit ligt ongeveer 20 kilometer ten oosten van Athene in Griekenland. Het is de enige dierentuin in Griekenland. De dierentuin huisvest meer dan 1500 dieren van 220 soorten, verspreid over een gebied van 81 hectare. Het is nog een vrij jonge dierentuin vergeleken met andere Europese stadsdierentuinen, het opende namelijk in mei 2000. Bij opening was het vooral een vogelpark en groeide later uit tot volwaardige dierentuin. Net als bijvoorbeeld Pairi Daiza en Loro Parque. Het park begon dus voornamelijk met vogels en dan uit drie werelddelen; Afrika, Azië en Amerika. Een jaar later breidde het al uit met een reptielengedeelte. In de daaropvolgende jaren werden inheemse Griekse dieren en een Afrikaanse savanne toegevoegd. Ook mensapen en een woestijngebied behoren tegenwoordig tot de collectie. In 2010 werd er ook een dolfinarium geopend; de reden van mijn bezoek aan deze dierentuin. Er leeft een samengestelde groep van dolfijnen uit vier verschillende parken, drie daarvan zijn inmiddels gesloten. Ook hebben de dolfijnen twee verschillende afkomsten. Er leven Atlantische tuimelaars, maar ook Zwarte Zee tuimelaars in Attica Park. Dat is best speciaal, aangezien de tuimelaars in West-Europese dierenparken allemaal Atlantische tuimelaars zijn, dat is een andere ondersoort. Het park is ook lid van de European Association of Zoos and Aquaria (EAZA) en de European Association of Aquatic Mammals (EAAM).
De dierentuin bestaat vandaag de dag uit verschillende delen. De originele drie delen "Vogels van Afrika", "Vogels van Azië" en " Vogels van Amerika" zijn nog steeds aanwezig in het park, hier leven verschillende soorten in vrije vlucht in zeer ruime volières. Het Amerika gedeelte is echter omgedoopt naar "Dieren van Amerika" omdat er tegenwoordig ook zoogdieren zoals miereneters, capibara's en lama's te zien zijn. Inmiddels is er ook een gedeelte dat zich volledig focust op papegaaien en lori's. Ook is er een roofvogelgallerij met zeer indrukwekkende gierensoorten en een gebied dat focust op grondvogels en watervogels. Dat het park begon als vogelpark is dus nog duidelijk te zien! Vervolgens is er "World of Reptiles", het eerste themagebied wat toegevoegd werd na de opening. Het bestaat uit verschillende slangen, hagedissen, maar ook amfibieën zoals kikkers en padden. "Greek Forest" werd in 2002 geopend en focust op inheemse soorten zoals wolven, beren, lynxen, herten en de 'Kri Kri', een bedreigde lokale geitensoort. De Afrikaanse Savanne werd geopend in 2003 en is tot vandaag de dag het grootste verblijf in de dierentuin. Dieren als giraffen, zebra's, lechwe's en struisvogels lopen hier samen in één verblijf. Ook zijn er later verblijven voor cheetah's en neushoorns toegevoegd. Er is een kleine kinderboerderij en ook een aantal dieren die niet tot een speciaal gebied behoren. Hieronder vallen ook twee olifanten uit het gesloten Noorderdierenpark in Emmen. in 2010 werd het dolfinarium geopend en in 2013 werd een gebied met dieren uit Indonesië toegevoegd. Attica Park werkt ook aan verschillende conservatieprojecten waaronder een samenwerking met rehabilitatiecentrum ARCHELON voor zeeschildpadden en de bouw van een opvangcentrum voor de zeer bedreigde Mediterrane monniksrob in de dierentuin zelf. Sinds 2015 zijn er zes monniksrobben gerehabiliteerd en vrijgelaten in het wild. De dierentuin is vrij groot, de dieren hebben zeer ruime verblijven en er slim gebruik gemaakt van (lokale) beplanting en bomen om schaduw te creëren voor zowel dieren als bezoekers. Sommige verblijven zijn voor Nederlandse standaarden wel wat primitief of 'simpel' met middelen zoals schapengaas en kippengaas. Het is echter wel een volwaardige dierentuin.
Boven: Overzicht van Attica Zoological Park, de enige dierentuin in Griekenland op zo'n 20 kilometer van Athene.
Dolfinarium![]()
Het dolfinarium in Attica Park opende in mei 2010. Toen arriveerden ook de eerste dolfijnen uit 'Lithuania Sea Museum' in Litouwen. Dit was een groep van 10 dieren. Het mannetje Argas met de vrouwtjes Gabija en Gloria en hun jongen. De dieren uit Litouwen zijn Zwarte Zee tuimelaars (Tursiops truncatus ponticus) een ondersoort van de tuimelaar die alleen voorkomt in de Zwarte Zee. Alle andere tuimelaars in West-Europese dierenparken zijn Atlantische tuimelaars, op één uitzondering na in Oceanogràfic de València. Zwarte Zee dolfijnen vind je verder nog wel in Oost-Europese dolfinaria zoals in Litouwen, Rusland en Oekraïne. Al worden ze wel steeds zeldzamer omdat ze ook kruisen met andere ondersoorten in de meeste parken. De groep dolfijnen uit Litouwen verbleef in Attica Park terwijl er in Lithuania Sea Museum werd gerenoveerd. Op 23 september 2013 keerden de eerste dieren terug naar Litouwen. Op 13 oktober 2015 keerde er opnieuw een groep dieren terug naar het Lithuania Sea Museum. De mannetjes Lima en Nojus bleven in Attica Park. Het dolfinarium van Attica Park kreeg vanaf het begin al veel kritiek. Iets wat niet ongewoon is voor 'nieuwe' dolfinaria die pas later werden geopend. Rond juni 2010 begon het dolfinarium met voorstellingen geven met zeeleeuwen en dolfijnen. De Griekse Groene Partij spande in 2011 een rechtszaak aan tegen Attica Park vanwege vermeende dierenwelzijnsproblemen. In april 2011 vaardigde de rechtbank van Athene een voorlopige beschikking uit die de exploitatie van het dolfinarium tijdelijk verbood. De BBC stuurde zelfs een correspondent om verslag te doen van de zaak en de controverse werd beschreven in een artikel van Lauren St John in The Sunday Times. In augustus 2011 oordeelde de Griekse rechtbank dat zij niet bevoegd was om over de zaak te oordelen. Hoewel de dierentuin beweerde dat de zaak definitief was beslist en dat het bedrijf in het gelijk was gesteld, ging deze uitspraak slechts over de bevoegdheid van deze specifieke rechtbank om over de kwestie te oordelen. Deze rechtzaken en claims bleven jarenlang lopen, waarop het park ook meerdere malen boetes ontving. Omdat er nog steeds geen uitsluitsel is en het park klaar is met alle wettelijke problemen rondom het dolfinarium hebben zij besloten om permanent te stoppen met het houden van dolfijnen. Opvallend is dat zij een vergunning hebben aangevraagd om 5 dieren te transporteren naar Clearwater Marine Aquarium in de Verenigde Staten. Het gebeurt niet vaak dat er dolfijnen worden uitgewisseld tussen Amerika en Europa. Op het moment is het papierwerk dat voor dit transport nodig is vastgelopen en is het onduidelijk wanneer en of de dieren ook daadwerkelijk gaan. Eigenlijk zouden ze vorig jaar al zijn verhuisd. Ook is het een vrij lang en ingewikkeld transport. Mede daarom is er ook weer kritiek op dit transport en hebben dierenactivisen zich uitgesproken tegen het feit dat Attica Park dieren wil verhuizen naar Amerika. Het feit is echter dat er in Europa simpelweg geen park is met plek om deze dieren te ontvangen. Attica Park zelf was al een opvangplek voor dolfijnen uit meerdere gesloten Europese dolfinaria. De enige plekken die dan nog over blijven om de dolfijnen naartoe te verhuizen zijn Azië en Amerika. In dit geval heeft EAZA zelf het advies gegeven om de dieren naar Clearwater Marine Aquarium te verhuizen, omdat de dierenwelzijns-standaarden van Amerikaanse parken beter overeenkomen met die van EAZA parken in Europa. Inmiddels loopt het proces om de transportvergunningen goed te keuren en zullen de dieren dus hopelijk binnenkort gaan verhuizen. Attica Park geeft al enkele jaren geen voorstellingen meer met de dolfijnen. De dolfijnen zijn nog wel zichtbaar voor publiek. Boven: Het dolfinarium van Attica Park. Inmiddels worden hier geen voorstellingen meer gegeven met de dieren en een deel van de de dolfijnen zullen binnenkort verhuizen naar Amerika.
Dolfijnen![]()
Attica Park heeft dus een erg diverse groep dolfijnen met dieren vanuit wel vier verschillende parken en van twee verschillende ondersoorten. De dieren die er al het langste leven zijn twee Zwarte Zee tuimelaars genaamd Lima (ook wel Hermes genoemd) en Nojus. Zij kwamen in 2010 aan in Attica Park vanuit het Litouwse dolfinarium 'Lithuania Sea Museum'. Zij kwamen oorspronkelijk aan vanuit Litouwen samen met de andere Zwarte Zee dolfijnen uit dat park genaamd Argas, Gabija en Gloria samen met hun nakomelingen Premija, Bite, Perla, Smilte, Baltis en Gile. De dieren leefden enkele jaren in Attica Park, terwijl het bassin in Litouwen gerenoveerd werd. Tijdens die periode overleed het vrouwtje Gile op 27 september 2013 aan een onbekende oorzaak. In 2013 en 2015 keerden het grootste deel van deze dieren terug naar Lithuania Sea Museum, waaronder ook twee kalfjes die in Attica Park zijn geboren. Namelijk Kija (2011) en Leia (2012). In totaal zijn er zeven kalfjes geboren in Attica Park sinds de opening van het dolfinarium. Allemaal werden ze geboren tussen 2011 en 2013, waarvan alleen Kija en Leia de kwetsbare eerste periode overleefd hebben. De mannetjes Lima en Nojus bleven achter in Attica. Op 11 juli 2016 kwamen vervolgens de mannetjes Naska en Ekinox uit het gesloten Parc Asterix aan in Attica Park en niet lang daarna op 28 augustus 2016 kwamen er nog vier dolfijnen uit het recent gesloten dolfinarium in Finland genaamd "Tampereen Sarkanniemi". Dit waren de dieren Delfi, Veera, Eevertti en Levi. Delfi en Veera waren al wat ouder en hadden een moeilijke periode waarbij ze slecht konden wennen aan de nieuwe situatie. Op 26 januari 2017 overleed Delfi aan een hartstilstand. Op 19 juli 2020 arriveerden vervolgens de mannetjes Nuik, Tamay en Blau uit het inmiddels gesloten dolfinarium van Zoo Barcelona.
Boven: Lima en Nojus, twee bijzondere halfbroers. Zij zijn namelijk zwarte zee dolfijnen uit Litouwen. In Westerse dolfinaria worden over het algemeen alleen Atlantische tuimelaars gehouden. Zwarte Zee tuimelaars zijn donkerder, hebben sterkere en anders gevormde lijnen op het gezicht en een korter rostrum. Ook zijn ze wat steviger en meer gedrongen gebouwd.
Dit maakte het zo dat de groep in 2020 uit 9 mannelijke dieren zou bestaan plus Veera als enige vrouwtje. Dit was geen ideale groepssamenstelling en er werd daarom besloten dat het beter was voor het welzijn van Veera om haar te verhuizen naar een park met een wat meer gemengde groep. Zij vertrok in juli 2020 naar Oltremare, waar ze bijna een jaar later op 1 juni 2021 overleed aan een hartstilstand, opvallend genoeg net als haar metgezel Delfi. Hoewel de dieren al wat ouder waren, zaten ze nog lang niet op de maximum leeftijd die een tuimelaar kan behalen onder menselijke zorg. Ik kan niet anders dan speculeren dat de transporten misschien hebben meegespeeld aan het overlijden van deze dieren en dit als voorbeeld nemen dat het niet ideaal is om al oudere dieren, die al decennia op één plaats leven nog te verhuizen naar andere parken. Laat staan twee keer in een korte tijd zoals bij Veera. Dit is één van de problemen waar ik voor vrees als er steeds meer en meer dolfinaria gaan sluiten in in Europa, omdat het overgrote deel van de dolfijnen in Europese dolfinaria geriatrisch is, met een leeftijd van over de 30 jaar oud. Attica Park is een voorbeeld van een dolfinarium dat voornamelijk dieren huisvest uit parken die gesloten zijn en er daardoor een ongewone en ongewenste (twee ondersoorten gemixt en 9 mannelijke dieren bij 1 vrouwelijk dier) situatie ontstaat. Hoe meer dolfinaria er gaan sluiten, hoe meer van dit soort situaties er ontstaan. Er zijn geen plekken meer in Europa die de dolfijnen kunnen opvangen. Voor de dolfijnen die al bijna 2 jaar vast zitten in het gesloten Marineland Antibes wordt zelfs een heel nieuw verblijf gebouwd omdat er anders geen plek is voor ze. En nu wil Attica Park zelf ook gaan stoppen met het houden van dolfijnen, waardoor er uitgeweken moet worden naar Amerika om de dieren een plaats te geven. Dat is een ongelofelijk lang en zwaar transport voor zeezoogdieren en echt niet ideaal. Toch zal dit de werkelijkheid zijn als parken nu allemaal massaal gaan sluiten. De dieren gaan dan naar verre plekken zoals Azië en Amerika, met risicovolle transporten en moeten weer helemaal opnieuw wennen in een nieuwe omgeving. Alternatieven zijn er echter niet op dit moment.. Boven: De Atlantische tuimelaars. Er leven dolfijnen uit vier verschillende parken en van twee verschillende ondersoorten. De meeste dieren komen uit parken die inmiddels gesloten zijn. Attica Park zelf wil ook stoppen met dolfijnen houden. De bedoeling is dat de dieren naar de Verenigde Staten gaan, maar het papierwerk loopt op het moment vast.
![]()